Uit analyse van Vastgoeddata blijkt dat er al enige tijd beweging plaatsvindt bij Rabobank, die haar vastgoedportefeuille herpositioneert binnen een veranderende arbeids- en vastgoedmarkt. Waar de bank voorheen een fijnmazig netwerk van beeldbepalende eigendomspanden in vrijwel elke regio hanteerde, is er de afgelopen vijf jaar een versnelling opgetreden in de desinvesteringen van deze portefeuille.
Sinds 2020 heeft Rabobank circa tachtig panden verkocht, een trend die gedreven wordt door de verschuiving naar flexibeler werken, digitalisering van bankdiensten en een sterke focus op duurzaamheid en efficiëntie. Zo stelt ook Otto Verbaan, directeur vastgoed Rabobank, “Onze klanten kiezen steeds vaker voor digitale dienstverlening, en daardoor verandert ook onze huisvestingsstrategie”. De tachtig verkochte Rabobank locaties hebben betrekking op reeds gepasseerde transacties. Panden die nog te koop staan (Het Ovaal, De Lier; Burgemeester Jamessingel 41, Gouda) of die nog niet zijn gepasseerd, komen hier nog bij.
Lokaal zichtbaar, maar op kleinere schaal
Uit een nadere analyse van de verkopen en de huidige spreiding van de 117 actieve kantoren valt op dat de strategie gestoeld is op een tweeledig model: behoud van kantoren in eigendom in de grote steden en het afschalen van de vastgoedportefeuille in de regio. Terwijl iconische locaties zoals het hoofdkantoor in Utrecht en strategische posten zoals in Nijmegen (Keizer Karelplein 1) nog in de eigendomsportefeuille zijn, vindt er juist in de regio een grote dynamiek plaats. De bank neemt steeds vaker afscheid van haar omvangrijke, vrijstaande kantoorpanden uit de jaren ’80 en ’90 om haar intrek te nemen in compactere locaties. Dit gebeurt zowel door te verhuizen naar nieuwe locaties als door het efficiënter herinrichten van bestaande kantoorpanden. Dit laatste resulteert in zogenoemde ‘sale-and-(partiële) leasebackconstructies’.
Een treffend voorbeeld hiervan is het markante kantoorpand aan het Torenplein in Barneveld. Dit vrijstaande gebouw uit 1986, met een omvang van 3.000 m² verdeeld over drie bouwlagen en een kelder, sluit niet langer aan bij de behoefte aan een efficiënte werkomgeving, waardoor de bank heeft besloten het object af te stoten. De bank huurt een deel terug. Een vergelijkbare beweging zien we in het Noord-Brabantse Zundert. Aan de Bredaseweg 1 wordt een pand verkocht waar momenteel slechts een fractie van de beschikbare meters door de bank zelf wordt gebruikt, terwijl de rest deels door de gemeente wordt gehuurd of zelfs volledig leegstaat.
In beide gevallen kiest Rabobank nadrukkelijk voor behoud van lokale aanwezigheid, maar dan op een aanzienlijk kleinere schaal. Verbaan: “We blijven lokaal zichtbaar, maar wel op een flexibelere manier: met adviseurs die naar klanten toe gaan, compacter huisvesten en tijdelijke locaties waar dat logisch is”. In Zundert vertaalt dit zich in een zoektocht naar een alternatieve huurlocatie van slechts 400 tot 500 m², waarbij een partiële terughuur van het huidige pand tot de opties behoort. Deze casussen onderstrepen de bredere trend waarbij de bank haar fysieke voetafdruk in de regio flink verkleint: de focus verschuift van het bezitten van grootschalig vastgoed naar het flexibel huren van een beperkt aantal vierkante meters op vertrouwde, goed bereikbare locaties. “Onze fysieke vestigingen blijven belangrijk, maar dan kleiner, doelgerichter en als aanvulling op onze digitale dienstverlening”, aldus Verbaan.
Conclusie
De geografische spreiding van deze desinvesteringen beslaat heel Nederland, maar de impact is het grootst buiten de G5-steden. Opvallend is dat bij ongeveer een kwart van de recente verkooptransacties de bank als huurder verbonden blijft aan de locatie, wat duidt op een sale-and-leasebackstrategie voor kleinere, essentiële servicepunten. In veel andere gevallen, zoals bij het markante ‘Ovaal’ in De Lier of de locaties in Ede (Galvanistraat) en Oosterhout (Distributieweg), wordt het vastgoed volledig afgestoten omdat de omvang niet langer aansluit bij de bezettingsgraad. Deze panden vinden hun weg naar de markt en worden herontwikkeld of hergebruikt door groeiende sectoren zoals de ICT, logistieke dienstverlening of lokale overheden.
Gesteld kan worden dat Rabobank een transformatie doormaakt van vastgoedeigenaar naar flexibele gebruiker. De bank ontdoet zich van overtollige meters en kapitaalintensief onderhoud door afscheid te nemen van verouderde regionale kantoorpanden. De focus is verlegd naar zichtbaarheid op strategische knooppunten en in stadscentra, waarbij duurzame en compacte huisvesting de norm is geworden. De casus van Rabobank laat zien dat kantoormeters kritisch worden heroverwogen en afgestemd op het daadwerkelijke gebruik.
- Met dank aan Otto Verbaan, directeur vastgoed Rabobank, voor toelichting bij deze analyse van Vastgoeddata -